Omgaan met angst bij (jonge) kinderen

Wat is angst?
Angst is een hele normale, menselijke emotie. Als je angstig bent wordt er in je lichaam automatisch een reactie opgewekt die je waarschuwt voor gevaar. Ook leert angst ons wat veilig is en wat niet. Het is dus vooral ook een hele nuttige emotie.

Angst bij hoogsensitieve kinderen
Hoe nuttig angst ook is, het is niet fijn als je bang bent. Hoogsensitieve kinderen ervaren alle emoties intenser, dus ook angst. Het lichaam is gespannen en maakt stresshormonen aan. Denken wordt lastiger en het lichaam verkrampt. Als een kind vaak angstig is, dan heeft dat vaak een negatieve invloed op het zelfbeeld en het welzijn van het kind. Veel kinderen worden onzeker, waardoor zij nog vaker geneigd zijn om zich bij het nemen van een beslissing te laten leiden door angst. Bijvoorbeeld de angst over wat andere kinderen van hem of haar zouden denken.

 

Bang voor bang zijn

Het vervelendst wordt het als een kind zich ook bang gaat voelen, terwijl daar eigenlijk geen reden meer voor is. De angst wordt dan overmatig en kan het dagelijkse welbevinden en functioneren sterk beïnvloeden. Ze zijn dan als het ware bang voor de angst.

 

Hoe herken je angst bij een kind?
Soms kunnen kinderen heel duidelijk verwoorden waar ze bang voor zijn en waarom. Maar vaak kunnen kinderen dat niet, of durven ze dat niet. Toch uit hun angst zich wel op de een of andere manier. Denk dan bijvoorbeeld aan:

  • Regelmatig buikpijn en/of hoofdpijn (angst onderdrukken)
  • Niet naar school/vriendjes/gastouder/familie willen
  • Prikkelbaar
  • Snel huilen, jonger gedrag
  • Driftbuien (angst overschreeuwen)
  • Clownesk gedrag (angst verhullen)

 

Hoe kun je omgaan met een angstig kind?
Een standaard reactie op een bang kind is: ‘Je hoeft niet bang te zijn, hoor!’. Maar hoe goed dit ook bedoeld is, dit helpt het kind niet. De angst van het kind wordt niet serieus genomen, maar ontkend. De angst zal dan juist toenemen, omdat het kind zich niet begrepen voelt.
Het kan ook voorkomen dat je juist in de overbescherming schiet. Op dat moment is het belangrijk bij jezelf na te gaan wat de angst van jouw kind bij jou aan (oude) angsten en zorgen losmaakt. Deze wisselwerking tussen jou en je kind maakt dat angst en zorgen heel complex kunnen zijn. Het kan dan fijn zijn om hierbij hulp te krijgen.

 

Dit blog is een bewerkte versie van het eerder verschenen artikel van Juliska Bacher op de website van haar Praktijk Eigentijdse Kinderen.

Juliska is onze expert op het gebied van hoogsensitiviteit bij kinderen. Zij begeleidt kinderen en hun ouders en geeft trainingen over aan hoogsensitiviteit verwante onderwerpen aan zowel ouders als begeleiders. Bij Kroostopvang bieden wij met regelmaat een training van Juliska aan aan onze gastouders en vraagouders. 

Meer informatie over Juliska Bacher en haar werk met en voor hoogsensitieve kinderen vind je op de website van haar Praktijk Eigentijdse Kinderen. Wil je meer weten over hoe je een gevoelig kind kunt helpen bij angst & zorgen maken? Je bent van harte welkom bij de mini-cursus ‘Omgaan met ANGST & Zorgen maken’ op 23 november 2018 (19.30 – 22.00 uur). Wil je liever in een 1-op-1 gesprek inzicht & tips krijgen, dan kun je een afspraak maken voor een ouderconsult.